Trong đợt tuyển chọn mới nhất cho chương trình tăng tốc Atoms, liên minh giữa Google và quỹ đầu tư mạo hiểm Accel đã sàng lọc hơn 4.000 hồ sơ để tìm ra 5 đại diện xuất sắc nhất tại thị trường Ấn Độ. Điểm đáng chú ý nhất trong báo cáo từ ban tổ chức không nằm ở quy mô vốn, mà ở tiêu chuẩn khắt khe nhằm loại bỏ những mô hình kinh doanh thiếu tính bền vững. Thực tế cho thấy, phần lớn các ý tưởng khởi nghiệp hiện nay vẫn chỉ dừng lại ở mức độ bề nổi, thay vì giải quyết các bài toán cốt lõi của ngành công nghệ.
Khoảng 70% hồ sơ bị từ chối được phân loại là các “dự án vỏ bọc” (wrappers) – những startup chỉ đơn thuần xây dựng một lớp giao diện hoặc tính năng bổ trợ dựa trên các mô hình AI có sẵn như GPT của OpenAI hay Gemini của Google. Theo đối tác Prayank Swaroop của Accel, những dự án này không thực sự tái thiết lập quy trình làm việc (workflows) mà chỉ đang “tầm gửi” vào công nghệ của bên thứ ba. Khi các nhà phát triển mô hình gốc cập nhật thêm tính năng mới, những startup dạng này sẽ nhanh chóng trở nên dư thừa và mất đi lợi thế cạnh tranh.
Bên cạnh vấn đề về công nghệ, các nhà đầu tư cũng bày tỏ sự e ngại đối với những lĩnh vực đã quá bão hòa như tự động hóa tiếp thị hay công cụ tuyển dụng bằng AI. Sự thiếu hụt các ý tưởng đột phá trong y tế và giáo dục tại Ấn Độ là một điều đáng tiếc, khi phần lớn các startup vẫn tập trung quá mức vào phần mềm doanh nghiệp và công cụ hỗ trợ lập trình. Những đơn vị được chọn trong đợt này sẽ nhận được khoản đầu tư lên đến 2 triệu USD cùng gói hỗ trợ 350.000 USD tín dụng đám mây để hiện thực hóa các giải pháp chuyên sâu.
Danh sách 5 startup chiến thắng phản ánh rõ nét xu hướng ứng dụng AI vào các ngành công nghiệp thực thụ. Đó là K-Dense với giải pháp hỗ trợ nghiên cứu khoa học, Dodge.ai tập trung vào hệ thống ERP, Persistence Labs tối ưu hóa giọng nói cho tổng đài, Zingroll trong lĩnh vực sản xuất phim và LevelPlane ứng dụng AI vào tự động hóa công nghiệp. Sự đa dạng này cho thấy kỳ vọng của các ông lớn vào việc AI phải tạo ra giá trị thực tiễn trong những quy trình sản xuất và vận hành phức tạp.
Chiến lược của Google thông qua chương trình này còn nhằm tạo ra một “bánh đà” phản hồi giá trị cho đội ngũ Google DeepMind. Bằng cách quan sát startup thử nghiệm và kết hợp nhiều mô hình khác nhau, Google có thể hiểu rõ hiệu suất thực tế của công nghệ trong môi trường ứng dụng cụ thể. Điều này không chỉ giúp startup phát triển mà còn là dữ liệu quan trọng để Google tinh chỉnh các mô hình ngôn ngữ lớn, đảm bảo khả năng cạnh tranh trong một thị trường đang thay đổi từng ngày.
Sự chuyển dịch tiêu chuẩn đầu tư từ các ứng dụng bề nổi sang những giải pháp thay đổi cấu trúc ngành là bài học quan trọng cho các nhà sáng lập. Để tồn tại và phát triển trong hệ sinh thái AI, doanh nghiệp cần tập trung vào việc xây dựng giá trị cốt lõi và giải quyết các bài toán chuyên sâu thay vì chỉ dựa dẫm vào các công nghệ sẵn có trên thị trường.
