Bain & Company vừa công bố một báo cáo đáng chú ý trên Bloomberg, chỉ ra một nghịch lý đang diễn ra tại nhiều doanh nghiệp: dù rót vốn khổng lồ vào trí tuệ nhân tạo (AI), lợi nhuận thực tế vẫn chưa xuất hiện trên bảng cân đối kế toán. Các công ty đã dành hai năm qua để mua sắm công cụ, thử nghiệm copilot và đào tạo nhân sự với hy vọng tinh gọn bộ máy, nhưng thành quả thu về thường bị kẹt trong một vòng lặp đầu tư. Thay vì chuyển hóa thành lợi nhuận, số tiền tiết kiệm được từ việc tăng hiệu suất lại tiếp tục được tái đầu tư vào các dự án AI mới. Theo khảo sát từ hơn 400 lãnh đạo công nghệ, có tới 69% dự kiến sẽ tăng ngân sách cho AI thêm hơn 5% trong thời gian tới. Điều này tạo ra một áp lực vô hình lên các nhà sáng lập và giám đốc tài chính, khi họ phải đối mặt với câu hỏi hóc búa từ phía nhà đầu tư: “Tiền thực sự đang nằm ở đâu?”. Sự hào hứng ban đầu đang dần nhường chỗ cho những con số thực tế, buộc doanh nghiệp phải nhìn nhận lại liệu AI đang giúp họ tối ưu hóa chi phí hay chỉ đơn giản là làm dày thêm các lớp công nghệ phức tạp.
Khoảng cách giữa năng suất lao động và khả năng tối ưu hóa chi phí
Nghiên cứu của Bain chỉ ra rằng AI có khả năng giảm từ 20% đến 50% khối lượng công việc phản hồi khách hàng thủ công và tăng 15% đến 30% hiệu suất kỹ thuật phần mềm. Tuy nhiên, việc nhân viên làm việc nhanh hơn không đồng nghĩa với việc chi phí vận hành giảm xuống. Sai lầm phổ biến của nhiều doanh nghiệp là triển khai AI như một chuỗi các thử nghiệm rời rạc thay vì tái cấu trúc quy trình làm việc. Khi một đội ngũ tài chính dùng AI để thu thập dữ liệu nhanh hơn nhưng vẫn giữ nguyên các bước phê duyệt rườm rà hoặc thu thập cả những thông tin không cần thiết, họ chỉ đang tự động hóa sự trì trệ. Để đạt được mức tiết kiệm chi phí lên tới 25%, các lãnh đạo cần xác định rõ những phần việc nào thực sự tạo ra giá trị, loại bỏ những công đoạn thừa thãi trước khi áp dụng công nghệ.
Các nhà sáng lập startup và nhà cung cấp phần mềm hiện đang đứng trước một phép thử quan trọng về mô hình kinh doanh. Những lời hứa hẹn về việc “tiết kiệm hàng triệu USD” sẽ không còn đủ sức thuyết phục nếu không chứng minh được sự tác động trực tiếp đến biên lợi nhuận hoặc khả năng cắt giảm nhân sự và chi phí nhà cung cấp. Trong khi các hóa đơn điện toán đám mây, chi phí duy trì mô hình và hạ tầng dữ liệu ngày càng tăng, ranh giới giữa một công cụ hỗ trợ hữu ích và một khoản chi phí gây lãng phí trở nên mong manh hơn bao giờ hết. Những doanh nghiệp giành chiến thắng trong giai đoạn tiếp theo sẽ không phải là những đơn vị triển khai nhiều dự án thí điểm nhất, mà là những cái tên chứng minh được AI đã thay đổi mô hình vận hành và thực sự mang lại dòng tiền thặng dư cho tổ chức.
Thị trường đang chuyển dịch từ giai đoạn hào hứng thuần túy sang kỷ nguyên của các con số hạch toán thực tế. Thay vì chỉ tập trung vào tốc độ xử lý của nhân viên, các doanh nghiệp cần thiết lập mục tiêu tối ưu chi phí ngay từ ngày đầu tiên, nhận được sự cam kết từ lãnh đạo cấp cao và ưu tiên tái thiết kế quy trình trước khi tự động hóa. Đối với các nhà đầu tư, kết quả kinh doanh trong các kỳ báo cáo tới sẽ là thước đo chuẩn xác nhất để phân loại những công ty thực sự làm chủ được công nghệ và những cái tên chỉ đang tiêu tốn nguồn lực vào một cuộc đua chưa thấy hồi kết.
Liên hệ qua Zalo
